Lm. Giuse Đỗ Đức Trí

CHÚA NHẬT LỄ LÁ 2026:
“Chúc tụng Đấng nhân danh Chúa mà đến” là lời reo hò của người Do Thái khi họ đón Chúa Giêsu vào thành Giêrusalem. Lời này cũng trở thành khẩu hiệu thường được in trên băng rôn mỗi khi đón Đức Giám mục. Có một vị giám mục miền Bắc kể rằng: sau khi được tấn phong, theo chương trình, ngài sắp xếp về giáo xứ quê hương để dâng lễ tạ ơn và cầu nguyện cho tổ tiên. Ngài kể tiếp: sáng sớm hôm ấy, từ cửa sổ Tòa giám mục, tôi thấy đoàn người và xe rất đông, cả xe hai bánh lẫn xe bốn bánh, đều cắm cờ Tòa Thánh, đang tập trung dưới sân. Họ chờ để làm đoàn rước đón tôi về quê. Trên những chiếc xe bán tải, người ta đặt ảnh tôi rất lớn cùng với những dây cờ nhiều màu, kèn trống rộn ràng. Nhìn thấy cảnh ấy, tôi sợ quá không dám xuống. Tôi nhờ cha văn phòng xuống nói với họ: “Các ông bà cứ về trước, tôi sẽ đến sau.” Cha văn phòng phải thuyết phục hồi lâu họ mới chịu về trước.
Thưa quý OBACE, lúc còn quý mến Đức Giám mục hay khi đón cha xứ mới, người ta dành cho các vị ấy mọi sự ưu ái và long trọng. Trong các bài cảm ơn, chúc mừng, người ta dùng đầy những lời hoa mỹ và đẹp đẽ. Thế nhưng khi không được đáp ứng như ý muốn, khi không bằng lòng hay không được như mong đợi, người ta cũng sẵn sàng vùi dập các giám mục, linh mục xuống tận bùn đen. Họ sẵn sàng dùng những lời lẽ và cách cư xử tồi tệ nhất để triệt hạ các vị ấy.
Người Do Thái ngày xưa cũng đối xử với Chúa Giêsu như vậy. Bầu khí của ngày Lễ Lá hôm nay cho chúng ta thấy sự thay lòng đổi dạ và sự tráo trở của họ đối với Chúa Giêsu, khi Người không làm theo điều họ mong muốn. Người Do Thái trông chờ một Đấng Cứu Thế như ý họ, nghĩa là một vị lãnh tụ khởi nghĩa chống ngoại xâm, bởi lúc đó họ đang bị đế quốc Rôma đô hộ. Họ mong đợi Đấng Cứu Thế sẽ chiêu binh, khởi nghĩa, tái lập hòa bình và độc lập cho Israel, biến nước này thành một quốc gia hùng mạnh. Khi thấy Đức Giêsu đã từng làm phép lạ, từng thu hút hàng ngàn người đi theo, và chung quanh Người đã hình thành một “ê-kíp” gồm mười hai người đủ mọi thành phần, người Do Thái liền đặt nhiều kỳ vọng vào Người.
Hôm nay, khi thấy Đức Giêsu được các môn đệ đặt trên lưng lừa và tiến vào thành Giêrusalem, họ nghĩ rằng thời cơ đã đến. Tuy nhiên, Đức Giêsu không cưỡi ngựa vào thành, nhưng lại ngồi trên lưng một con lừa. Hình ảnh này khiến người Do Thái nhớ đến sự kiện hoàng tử Salômôn khi nối ngôi vua cha là Đavít, cũng đã ngồi trên lưng lừa do vua cha chỉ định. Điều này lại càng khiến họ tin rằng Đức Giêsu sẽ xây dựng một vương quốc hùng mạnh, thái bình như thời Đavít và Salômôn. Vì thế, họ đã chặt lá, trải áo trên đường để bày tỏ sự ủng hộ và kính trọng dành cho vị “tân vương” theo cách họ nghĩ, cùng với lời tung hô: “Hoan hô thái tử nhà Đavít! Chúc tụng Đấng nhân danh Chúa mà đến!” Thế nhưng, Đức Giêsu đã không đáp ứng những kỳ vọng về một tương lai chính trị như người Do Thái mong đợi. Người chính là Hoàng Tử Bình An, nhưng Người không chinh phục sự bình an bằng gươm giáo hay bạo lực, mà bằng tình yêu thương và sự khiêm hạ trọn vẹn. Tiên tri Isaia, trước Chúa Giêsu 700 năm đã tiên báo, và thánh Phaolô sau Chúa Giêsu, đã nghiệm thấy điều ấy. Tiên tri Isaia loan báo về một Đấng Cứu Thế hiền lành, nhẫn nại như “Người Tôi Trung”, để cho Thiên Chúa hướng dẫn và sẵn sàng đón nhận những đau khổ: “Đức Chúa đã mở tai tôi, và tôi đã không cưỡng lại. Tôi đã đưa lưng cho người ta đánh đòn, đưa má cho người ta giật râu; tôi đã không che mặt khi bị phỉ nhổ, vì có Chúa ở cùng tôi.” Còn thánh Phaolô đã nghiệm ra rằng: Đức Giêsu Kitô vốn dĩ là Thiên Chúa, nhưng Người không coi việc ngang hàng với Thiên Chúa là điều phải nắm giữ; trái lại, Người đã hoàn toàn vâng phục, mặc lấy thân phận nô lệ, trở nên giống phàm nhân, và vâng lời cho đến nỗi bằng lòng chịu chết.

Thưa quý OBACE, đôi khi chúng ta lên án sự gian ác của các thượng tế và biệt phái, trách người Do Thái vì sự tráo trở, thay lòng đổi dạ của họ đối với Thiên Chúa. Dù biết rằng cái chết của Chúa Giêsu đã được tiên báo và là cái chết mang lại ơn cứu độ, nhưng những kẻ trực tiếp và gián tiếp gây ra cái chết ấy vẫn phải chịu trách nhiệm về hành vi của mình. Khi suy gẫm về cuộc thương khó, chúng ta có thể thấy bóng dáng của mình trong việc gây ra cái chết cho Chúa Giêsu. Chúng ta cũng có thể thấy sự tráo trở, thay lòng đổi dạ của mình đối với Thiên Chúa, giống như người Do Thái.
Chúng ta thường chỉ biết nhận ơn từ Thiên Chúa, muốn Ngài đáp ứng mọi nhu cầu của mình. Khi không được như ý, ta rơi vào thất vọng, có khi rời xa, hoặc quay lại chống đối Thiên Chúa. Chúng ta cảm thấy khó chịu khi phải thực hiện các giới răn, lề luật của Ngài, cảm thấy Thiên Chúa như đang làm phiền mình. Vì thế, ta cố tình bỏ qua giới răn và lề luật của Chúa, lười biếng không muốn tạ ơn, không đến với Chúa qua việc dâng lễ, rước lễ và lắng nghe Lời Ngài.
Xin cho chúng ta trở nên những môn đệ trung thành như Mẹ Maria, như thánh Gioan và những người đạo đức đã theo sát Đức Giêsu và đứng dưới chân thập giá với lòng tin tưởng phó thác. Chúng ta không thể vác đỡ thập giá của Chúa, cũng không thể làm giảm bớt những đau khổ của Người, nhưng với sự trung tín và lòng yêu mến, chúng ta có thể chia sẻ với Chúa, để Người đổ tràn tình yêu và sự tha thứ trên chúng ta, và để Chúa Giêsu thực sự trở nên Vua đích thực của tâm hồn mình. Amen.